BA SÀM

Cơ quan ngôn luận của THÔNG TẤN XÃ VỈA HÈ

Vẫn như cũ!

GS Nguyễn Văn Tuấn

24-07-2014

Nhìn kĩ những gì xảy ra ở VN gần đây thì tôi nghĩ VN chẳng đổi mới trong tư tưởng và cách hành xử. Có thể lấy vụ Nhã Thuyên để minh hoạ cho nhận xét đó. Nhã Thuyên viết một luận văn về một nhóm văn chương có tên là “Mở Miệng”, và luận văn được cho điểm tuyệt đối 10/10. Nhưng đùng một cái, người ta lập một hội đồng khác đánh giá lại luận văn và thu hồi bằng thạc sĩ của cô ấy. Trước và sau sự kiện đó, trên báo chí xuất hiện những bài viết “đánh” Nhã Thuyên, mà ngôn ngữ và luận điệu y chang như những bài thời Nhân văn Giai Phẩm. Như vậy, chúng ta thấy về học thuật, chẳng có gì đổi mới. VN vẫn là nước thiếu tự do học thuật. Vụ Nhã Thuyên cho thấy một cách rõ nhất nền học thuật VN chẳng có gì đổi mới so với thời bao cấp.

Có thể lấy ngành giáo dục ra làm một minh hoạ khác. Người lãnh đạo ngành giáo dục kêu gọi cải cách. Các nhóm nhân sĩ trí thức cũng cho rằng nền giáo dục VN cần phải có cải cách triệt để để hội nhập quốc tế. Nhưng làm sao cải cách được khi cái vòng kim cô chính trị vẫn còn lơ lửng trên đầu. Giáo dục VN hiện nay lẫn lộn giữa tuyên truyền và giáo dục. Mở bất cứ quyển sách giáo khoa nào về văn học, sử, thậm chí địa lí, chúng ta đều thấy rất nhiều nội dung trong đó mang tính tuyên truyền một chiều. Có những nội dung tuyên truyền mang tính bịa đặt (như câu chuyện Lê Văn Tám) nhưng mãi đến nay vẫn chưa sửa. Nói chung, chẳng có gì đổi mới gì trong giáo dục.

Ngành giáo dục chịu sử điều khiển của Ban tuyên giáo. Ban tuyên giáo là một thiết chế rất đặc biệt trong hệ thống tổ chức theo mô hình Mao – Stalin, có nhiệm vụ kiểm soát toàn bộ hệ thống văn học và giáo dục, thậm chí kiểm soát tư tưởng của người dân. (Mở ngoặc để nói thêm là thời đại ngày nay (với internet và xa lộ thông tin toàn cầu), có ai điên rồ đến nỗi kiểm soát suy nghĩ của người dân, vì việc làm đó hoàn toàn không thể và không tưởng). Nhưng về mặt cơ chế thì hoàn toàn chẳng có gì đổi mới.

Ở bất cứ cấp nào thì đảng và Nhà nước vẫn song song nhau. Về nhân sự, cách làm của VN cũng chẳng có gì đổi mới. Cách tuyển dụng cán bộ hay bổ nhiệm thì vẫn theo kiểu “qui hoạch” và “cơ cấu”. Tất cả mô hình hoạt động này đều là “di sản” của mô hình tổ chức Mao-Stalin. Nói cách khác, về cách tuyển dụng nhân sự, vẫn chẳng có gì đổi mới.

Nhìn bề ngoài thì có lẽ nhiều người nghĩ rằng VN đã đổi mới nhiều và hiện đại nhiều. Quan chức đã bắt đầu biết mặc veston và thắt caravat (thay vì mặc áo đại cán), biết nói chút đỉnh tiếng Anh. Cơ quan mới mẻ và văn minh hơn (chứ không còn tình trạng văn phòng có sẵn cái giường ngủ). Nhưng đó chỉ là bề ngoài, chứ phía trong thì tôi có cảm giác vẫn y chang như cũ, như thời bao cấp. Có khi nó thể hiện ra cách nói làm cho người ta ngỡ ngàng. Không hề có đổi mới trong tư duy và cách làm việc, thì rất khó mà nói đến chuyện hội nhập quốc tế.

Nguồn: FB Nguyen Tuan

Một phản hồi tới “Vẫn như cũ!”

  1. […] GS Nguyễn Văn Tuấn: Vẫn như cũ! (Ba Sàm). “Nhìn bề ngoài thì có lẽ nhiều người nghĩ rằng VN đã đổi […]

 
%d bloggers like this: