BA SÀM

Cơ quan ngôn luận của THÔNG TẤN XÃ VỈA HÈ

5906. Báo QĐND: ‘Các bạn hãy chuẩn bị các điều kiện để xin đăng ký thành lập hội, đoàn’

Posted by adminbasam trên 23/11/2015

Người Việt

Phạm Chí Dũng

22-11-2015

“Các bạn hãy chuẩn bị các điều kiện để xin đăng ký thành lập hội, đoàn sau khi luật về hội được Quốc Hội thông qua. Một khi đã có tư cách pháp nhân, các bạn không chỉ có quyền, nghĩa vụ mà còn được nhà nước bảo vệ,” lời khuyến dụ lạ lùng này xuất hiện trong đoạn cuối của bài “Đằng sau ‘Tuyên bố’ của những ‘tổ chức’ mạng,” mục “Làm thất bại chiến lược ‘Diễn biến hòa bình,’” báo Quân Đội Nhân Dân ngày 9 Tháng Mười Một, 2015.

Vẫn nhất quán thể trạng ken đặc “tâm tư” cùng tư thế “chữa bệnh” của thủ trưởng tờ Quân Đội Nhân Dân, Bộ Trưởng Quốc Phòng Phùng Quang Thanh, gần hết nội dung bài viết trên là một thể tái khẳng định tư tưởng chuyên chính đàn áp tư tưởng bất đồng đối với các tổ chức hội đoàn xã hội dân sự, đúng theo phương châm chống diễn biến hòa bình.

Trừ cái kết của bài viết là chưa từng có, nếu đối chiếu với rất nhiều cái kết trước đây cũng trên tờ báo này với mức độ nhẹ nhàng nhất như “hành vi phản động này đáng bị lên án,” cho đến phán quyết mang tính gông cùm “những đối tượng này phải được pháp luật xử lý (khởi tố và truy tố)” – liên đới mật thiết với một chuỗi “tín điều” muốn bắt ai thì bắt: 258 (lợi dụng quyền tự do dân chủ), 88 (tuyên truyền chống nhà nước xã hội chủ nghĩa), 79 (âm mưu lật đổ chính quyền).

Cơn mê sảng nào đang diễn ra với cái kết của bài viết trên Quân Đội Nhân Dân? Một thủ thuật chào mời chiêu dụ bằng chót lưỡi tuyên giáo muốn thâu gom tất cả hội đoàn dân sự độc lập về một mối để “quản bằng luật?” Một tinh thần răn đe sẽ được kết quả bằng nhà tù công an trị? Hay một thái độ ban ơn không dám tuyên bố của chính quyền dành cho những kẻ cứng đầu mãi vẫn không thể bắt?

“Ông mà còn nói ra từ này thì tôi kỷ luật ông liền”

Mọi răn đe và bắt bớ đều có thể xảy ra. Nhưng chỉ là thuộc về dĩ vãng.

Còn đến giờ này, đảng cầm quyền đang cố đào xới một thay đổi tự thân khi nhận ra không còn lối nào quay trở lại quá khứ độc tôn muôn làm gì thì làm.

Hẳn nhiên, quyền tự do lập hội cũng từ đó được sinh sau đẻ muộn.

Cùng thời gian kỳ họp Quốc Hội Việt Nam vào 2 Tháng Mười và Mười Một, 2015, đang hiện ra vài tín hiệu cho thấy có thể dự luật về hội (do chính quyền soạn thảo chứ không phải do các tổ chức xã hội dân sự) vẫn được xem xét “kín,” cho dù chương trình của kỳ họp này được thông báo không có việc thông qua luật về hội.

Ngày 12 Tháng Mười Một, 2015, Quốc Hội “bỗng dưng” xem xét dự án luật về hội do phía chính phủ trình ra. Dự án này thậm chí đã được ban thẩm tra Quốc Hội cho ý kiến.

Trước đó vào ngày 25 Tháng Chín, 2015, Chủ Tịch Quốc Hội Nguyễn Sinh Hùng bất ngờ quyết định hoãn luật về hội. Lý do ông Hùng viện dẫn là “còn có nhiều ý kiến khác nhau” về một số nội dung trong dự luật, trong đó có vấn đề về quy định “Hội có tư cách pháp nhân.”

Song chỉ một tháng sau khi đột ngột quyết định “nên tạm lùi để chuẩn bị kỹ hơn” việc thông qua dự luật về hội, chính ông Nguyễn Sinh Hùng lại nêu ý kiến “cần thể hiện rõ hơn việc bảo đảm quyền tự do lập hội” trong phiên họp của Ủy Ban Thường Vụ Quốc Hội Tháng Mười, 2015.

Cho đến cuộc họp báo công bố chương trình kỳ họp thứ 10 của Quốc Hội sáng 19 Tháng Mười, 2015, Chủ Nhiệm Văn Phòng Quốc Hội Nguyễn Hạnh Phúc bất ngờ thông báo: “Quốc Hội sẽ bàn nhiều luật liên quan đến xã hội dân sự.”

Ban hành các đạo luật về xã hội dân sự, theo ông Phúc là để triển khai thực hiện các nội dung quan trọng của Hiến Pháp. Các dự án luật liên quan đến xã hội dân sự mà Quốc Hội sẽ bàn tại kỳ họp này được ông Phúc nhắc đến như luật về hội, luật tôn giáo tín ngưỡng.

Đây là lần đầu tiên cụm từ “Xã hội dân sự” được một cơ quan có trách nhiệm như Quốc Hội nêu ra một cách chính thức. Còn trước đây, cụm từ này thậm chí còn bị kiêng kỵ tại các cuộc họp nội bộ, khi nhiều quan chức không dám đụng đến vì sợ bị người khác coi là “mất lập trường.”

Một câu chuyện truyền khẩu được kể lại: Trong một cuộc họp quan trọng về nội chính vào năm 2012, khi nghe cấp dưới nhắc đến “xã hội dân sự,” một phó chủ tịch tỉnh liền đập bàn: “Ông mà còn nói ra từ này thì tôi kỷ luật ông liền.”

Còn giờ đây, cụm từ “Xã hội dân sự” đã tự thân “tiến hóa” hơn một chút khi được giới chức nhà nước nêu ra một cách đầy ẩn ý.

Nhưng tính ẩn dụ ấy lại khá dễ được giải mã, nếu nhìn lại từ năm 2013, phía Hoa Kỳ đã yêu cầu Việt Nam phải tôn trọng và tạo điều kiện cho Xã hội dân sự hoạt động. Đến cuối năm 2013 khi Việt Nam được xếp một ghế tại Hội đồng nhân quyền Liên Hiệp Quốc, yêu cầu này tiếp tục được nêu ra. Cũng từ khi đó, các tổ chức xã hội dân sự độc lập liên tiếp hình thành ở Việt Nam, để đến ngày hôm nay đã lên đến gần 30 tổ chức.

Có vẻ luật về hội vẫn còn cơ hội để ló mặt trong năm 2015.

Không vào TPP, ai sẽ kỷ luật ai?

Tuy nhiên, mọi chuyện vẫn trong thế bùng nhùng. Dự luật về hội được Quốc Hội công bố “lấy ý kiến rộng rãi” vào giữa năm 2015 vẫn đầy rẫy từ ngữ “xin, cho.” Ngay sau đó, các tổ chức xã hội dân sự phản ứng mạnh mẽ và đòi chỉ “đăng ký.” Thế nhưng cho tới lúc này, các cơ quan hành pháp và lập pháp Việt Nam vẫn chưa chịu đầu hàng.

Và thế là một cụm từ mới xuất hiện: “xin đăng ký.”

Chỉ muốn được không muốn cho, não trạng giới quan chức Việt vẫn lẩn quẩn những toan tính siết bức giới dân chủ nhân quyền, cho dù thế chân tường chế độ đang lừng lững hiện hình.

Không chỉ tìm cách buộc các tổ chức xã hội dân sự phải “xin đăng ký,” nhiều quy định vừa áp chế vừa loại bỏ khác, đặc biệt “phải bảo đảm an ninh quốc gia” sẽ biến tất cả các hội đoàn độc lập thành bất hợp pháp, cho dù luật về hội được chính thức ban hành.

Tính đối phó với các điều kiện nhân quyền của TPP cũng được các cấp chính quyền Việt Nam “vận dụng nhuần nhuyễn.” Vào thời gian này, lộ trình công bố bản văn đầu tiên của Hiệp Định TPP vừa được các cơ quan hữu trách của Việt Nam thực hiện. Chỉ có điều, thành phần được xem là nhạy cảm nhất về chính trị của bản văn này là định chế công đoàn độc lập, do giới lãnh đạo chính trị Việt Nam phải chấp nhận để đổi lấy một suất bên bàn tiệc đứng TPP, vẫn bị những người công bố giấu nhẹm.

Vào nửa cuối năm 2015, trên thực tế nhà nước Việt Nam đã phải thừa nhận cả công đoàn độc lập và Xã hội dân sự. Nhưng muốn để hai định chế này đi vào hoạt động theo đúng yêu cầu của Hiệp Định TPP, lại cần có một bộ luật triển khai.

Khác với năm 2014 và vài năm trước đó, thời gian để giằng kéo hay mặc cả của giới quan chức Việt Nam theo thuyết vị lợi tuyệt đối đang không còn nhiều. Lý do đơn giản là vào cuối năm 2015 hoặc đầu năm 2016, có khả năng chính phủ Mỹ sẽ trình lên Quốc Hội nước này nội dung đàm phán chính thức về TPP để giới nghị sĩ xem xét. Nếu thời gian xem xét của Quốc Hội Mỹ theo đúng lộ trình ba, bốn tháng, có cơ hội TPP sẽ được cơ quan này bỏ phiếu (thông qua hoặc không thông qua) vào giữa năm 2016. Như vậy từ đây đến giữa năm 2016 sẽ là khoảng thời gian còn lại và tương đối ngắn ngủi để phía Việt Nam hoàn tất những cam kết đầu tiên về TPP, trong đó có luật lập hội và những bước đi đầu tiên để triển khai công đoàn độc lập.

Nếu vẫn cố tình giữ nguyên tinh thần “xin đăng ký” và “an ninh quốc gia” như một cách dựng lên bức tường thành trước không gian xã hội dân sự, e rằng giới quan chức soạn luật và cả ngành công an sẽ làm mất đi chút cơ hội còn lại về TPP của nhà nước Việt Nam.

Khi đó, ai sẽ “kỷ luật” ai?

____

QĐND

9-11-2015

Làm thất bại chiến lược “Diễn biến hòa bình”: Đằng sau “Tuyên bố” của những “tổ chức” mạng

QĐND – Thứ hai, 09/11/2015 | 7:58 GMT+7

QĐND – Thời gian gần đây, khi tình hình thế giới, khu vực và trong nước trở nên “nóng” hơn và phức tạp hơn, nhất là nhiều sự kiện diễn ra liên quan đến chủ quyền biển, đảo và tự do hàng hải ở Biển Đông, nhiều “tổ chức” ảo (trên mạng), không có tư cách pháp nhân đã ra “Tuyên bố”, “ký tên” ảo với nhiều động cơ bất chính. Chẳng hạn như các “Tuyên bố”: Hoa Kỳ đưa tàu khu trục USS Lassen vào Biển Đông; “Tuyên bố” về chuyến thăm Việt Nam của Chủ tịch Tập Cận Bình”; “Tuyên bố… về dự thảo “Luật về Hội”…

Những ai đã có dịp đọc qua những “Tuyên bố” này thì đều thấy đó là sự xuyên tạc quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước ta, nhất là về đường lối đối ngoại. Mục tiêu của những cá nhân, “tổ chức” ảo này là đi từ làm giảm uy tín, niềm tin của nhân dân đối với Đảng, gây mất ổn định chính trị-xã hội để đi đến chuyển hóa chế độ xã hội ta sang mô hình “dân chủ-đa nguyên” ngoại nhập. Mặt khác, qua những “Tuyên bố” đó, người ta hy vọng sẽ từng bước khẳng định được vai trò ảo của mình để đi đến vai trò thật đối với Nhà nước và xã hội như mô hình “dân chủ-đa nguyên” nước ngoài. Để làm rõ những “ý tưởng” đó, xin được bình luận “Tuyên bố… dự thảo “Luật về Hội”.

Như mọi người đều biết, sau khi Hiến pháp 2013 được Quốc hội thông qua, có hiệu lực, nhiều dự án luật đã được cơ quan chức năng chuẩn bị, đệ trình và Quốc hội đã cho phổ biến rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng, lấy ý kiến cá nhân, tổ chức. Trong những dự án luật đó có dự án Luật về Hội.

Một trong những nội dung chính của “Tuyên bố” là người ta đưa ra những đòi hỏi về quyền được tham gia vào dự thảo luật này. Hơn nữa, họ còn lớn tiếng rao giảng về “quyền con người”. Họ nói: “Chúng tôi đưa quyết tâm không để mình bị loại ra khỏi tiến trình đóng góp ý kiến cho bản dự thảo Luật về Hội,… chúng tôi không bao giờ từ bỏ Quyền tự do Lập hội của mình vì quyền này là quyền cốt lõi, có khả năng thúc đẩy các Nhân quyền quan trọng khác”. Họ còn viết: “Quyền lập hội là quyền hiến định, bất cứ người dân nào cũng có quyền lập hội và tham gia hội. Do đó việc lập hội chỉ cần ghi danh và công bố, không cần xin phép và đợi sự cho phép của cơ quan Nhà nước” (!).

Về nội dung dự thảo luật, họ viết: “Điều 4 Hiến pháp cho phép Đảng Cộng sản Việt Nam độc tôn đứng trên mọi lực lượng Nhà nước và xã hội… Khoản 3, Điều 2, cho phép Chính phủ Việt Nam quy định chi tiết về các hội đoàn… chỉ áp dụng đối với hội có tư cách pháp nhân, tức được chính quyền công nhận”… Lý do mà họ đòi quyền này, theo họ là vì quyền con người (QCN) đã được ghi trong các công ước quốc tế về QCN, hơn nữa còn được ghi trong Hiến pháp 2013-Chương II. Trong chương này đã quy định cụ thể: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định” (Điều 25).

Không phủ nhận rằng, Hiến pháp 2013 đã dành cả một chương quy định về “QCN, quyền và nghĩa vụ công dân”. Trong Chương II, Hiến pháp đã quy định một cách đầy đủ các QCN, tương thích với các công ước quốc tế cơ bản về QCN. Không những thế, Hiến pháp 2013 còn đưa ra những nguyên tắc về QCN bao gồm các nội dung cơ bản về mối quan hệ giữa Nhà nước với người dân, nguyên tắc “hạn chế quyền” và nguyên tắc “suy luận vô tội”.

Điều 14 quy định như sau: “1. Ở nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, các QCN, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật. 2. QCN, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định của luật trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng”.

Tuy nhiên, những người soạn thảo “Tuyên bố” đã cố ý không hiểu Hiến pháp là luật “khung”, Hiến pháp không trực tiếp điều chỉnh các mối quan hệ xã hội cụ thể. Hiến pháp là những quy định cơ bản về chế độ chính trị và những chuẩn mực chung về pháp lý. Các quy định cụ thể trong việc bảo đảm quyền và nghĩa vụ của cá nhân, tổ chức phải do luật quy định. Tại Điều 25 có ghi: “Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định”. Bởi vậy, dự thảo Luật về Hội đưa ra các quy định cụ thể về điều kiện thực hiện quyền lập hội của công dân, chức năng nhiệm vụ của hội… là hoàn toàn hợp lý, hợp pháp. Phân tích những đòi hỏi của các “tổ chức” ảo với những quy định của Hiến pháp 2013 có thể nói đó là những đòi hỏi không thể chấp nhận được.

Thứ nhất các cá nhân“tổ chức” ảo (mạng) đã bỏ lỡ thực hiện nghĩa vụ và cơ hội tham gia vào góp ý dự thảo Luật về Hội.

Dự thảo Luật về Hội đã được công bố vào tháng 6-2015 để lấy ý kiến của toàn dân. Theo quy định chung của pháp luật, tất cả công dân đều có quyền và nghĩa vụ tham gia đóng góp vào dự thảo luật. Cho đến nay đã có không ít cá nhân, tổ chức đóng góp vào dự thảo Luật về Hội. Chẳng hạn như một số ý kiến đăng tải trên nhiều phương tiện thông tin đại chúng của cá nhân vào tháng 6-2015(1). Phải chăng các cá nhân trong “tổ chức” ảo đã bỏ qua cơ hội thực hiện nghĩa vụ tham gia góp ý trong khuôn khổ thời gian cho phép?! Bỏ qua cơ hội này là lỗi thuộc về họ.

Nhân đây phải nói thêm rằng, các cá nhân, tổ chức “ký tên” ảo (trên mạng) là một đòi hỏi mang tính “đặc quyền”. Nói cụ thể, những đòi hỏi của cá nhân, “tổ chức” ảo (trên mạng) không có tư cách pháp nhân để góp ý kiến. Điều này là trái với pháp luật Việt Nam, đồng thời cũng trái với nguyên tắc bình đẳng về quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội trong luật quốc tế về QCN.

Thứ hai, những cá nhân và “tổ chức” ảo đòi quyền góp ý dự thảo Luật về Hội là trái pháp luật.

Hội là một pháp nhân, nghĩa là một tổ chức được pháp luật thừa nhận và bảo hộ. Bộ luật Dân sự quy định: “Pháp nhân là một tổ chức được thành lập theo quy định của bộ luật này, các luật khác có liên quan”. Việc đòi quyền tham gia góp ý dự thảo Luật về Hội với tư cách là một “tổ chức” ảo, “tổ chức” tự phong, tự lập, không được Nhà nước công nhận, đương nhiên là không có giá trị. Những đòi hỏi này chẳng những trái với Hiến pháp, pháp luật mà còn không phù hợp với Hiến chương Liên hợp quốc và “Công ước quốc tế về các quyền dân sự, chính trị”, 1966.

Điều 1, “Công ước quốc tế về các quyền dân sự, chính trị, năm 1966” đã quy định:  

 “1. Mọi dân tộc đều có quyền tự quyết. Xuất phát từ quyền đó, các dân tộc tự do quyết định thể chế chính trị của mình và tự do phát triển kinh tế, xã hội và văn hóa…”. Quy định này có nghĩa, mỗi nhà nước có quyền xây dựng chế độ chính trị xã hội, thể chế quốc gia-bao gồm cả Hiến pháp và Luật của mình mà không có bất cứ ai có quyền can thiệp, kể cả Liên hợp quốc. Bộ luật Dân sự, Luật về Hội (nếu dự luật được thông qua) với những hạn chế nào đó về quyền như quy định việc “thành lập, đăng ký pháp nhân” trong Luật Dân sự và dự thảo Luật về Hội là hoàn toàn hợp pháp.

Xin được nhắc lại, quy định về pháp nhân trong Bộ luật Dân sự như sau: “1. Mọi cá nhân và pháp nhân đều có quyền thành lập pháp nhân,… 2. Pháp nhân được đăng ký tại cơ quan có thẩm quyền,… 3. Đăng ký pháp nhân bao gồm đăng ký thành lập, đăng ký thay đổi, đăng ký xóa đăng ký pháp nhân và đăng ký khác theo quy định của pháp luật”. Nói một cách cụ thể-các “tổ chức” tự phong, tự lập, cùng với “danh sách” cá nhân, “tổ chức” ảo là hoàn toàn không có tư cách pháp nhân. Và vì vậy những đòi hỏi quyền của cá nhân “tổ chức” ảo về quyền tham gia vào các hoạt động chính trị xã hội nói chung, tham gia vào dự thảo Luật về Hội nói riêng là trái với pháp luật hiện hữu.

Về chính trị, “Tuyên bố” cho rằng: “Điều 4, Hiến pháp cho phép Đảng Cộng sản Việt Nam độc tôn đứng trên mọi lực lượng Nhà nước và xã hội và các luật… Đảng Cộng sản Việt Nam cũng phải được định nghĩa như một hội thông thường trong Luật về Hội, không có ưu tiên độc tôn, độc quyền…” là một quan điểm xa lạ với nền chính trị và tiến trình lịch sử cách mạng Việt Nam.

Thực tế lịch sử cho thấy: Trong thế kỷ XX, Đảng Cộng sản Việt Nam không chỉ là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội mà còn là tổ chức khai sinh ra Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, nay là Nhà nước CHXHCN Việt Nam; là tổ chức khai sinh ra các tổ chức chính trị-xã hội chủ yếu của hệ thống chính trị Việt Nam hiện nay. Mặt khác, Điều 4, Hiến pháp 2013 đã đưa ra quy định hạn chế quyền của Đảng. Điều này chứng tỏ không có chuyện Hiến pháp đặt Đảng đứng trên Nhà nước và xã hội như “Tuyên bố” viết. Điều 4 quy định như sau:

“1. Đảng Cộng sản Việt Nam… là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội… Đảng Cộng sản Việt Nam gắn bó mật thiết với Nhân dân, phục vụ Nhân dân, chịu sự giám sát của Nhân dân, chịu trách nhiệm trước Nhân dân…Các tổ chức của Đảng và đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật” (Điều 4).

Nhân đây, xin được chia sẻ với những người soạn thảo “Tuyên bố” nói trên và những ai ký tên tham gia “văn kiện” này rằng: Các bạn hãy chuẩn bị các điều kiện để xin đăng ký thành lập hội, đoàn… sau khi Luật về Hội được Quốc hội thông qua. Một khi đã có tư cách pháp nhân, các bạn không chỉ có quyền, nghĩa vụ mà còn được Nhà nước bảo vệ.

BẮC HÀ

(1) Xem “Một số góp ý đối với dự thảo Luật về Hội”, website Viện Khoa học pháp lý Bộ Tư pháp; hoặc đóng góp ý kiến dự thảo Luật về Hội, trong buổi tọa đàm về dự thảo Luật về Hội của Liên hiệp Các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam ngày 16-6-2015, tại Hà Nội.

 

Một phản hồi tới “5906. Báo QĐND: ‘Các bạn hãy chuẩn bị các điều kiện để xin đăng ký thành lập hội, đoàn’”

  1. […] […]

Sorry, the comment form is closed at this time.

 
%d bloggers like this: