BA SÀM

Cơ quan ngôn luận của THÔNG TẤN XÃ VỈA HÈ

760. XUNG QUANH CUỘC KHỦNG HOẢNG HẠT NHÂN IRAN (Phần 2)

Posted by adminbasam on 24/02/2012

THÔNG TẤN XÃ VIỆT NAM

XUNG QUANH CUỘC KHỦNG HOẢNG HẠT NHÂN IRAN

Tài liệu tham khảo đặc biệt

Thứ tư, ngày 22/2/2012

(phần 2)

TTXVN (Angiê 14/2)

Ixraen và Iran răn đe lẫn nhau

Căng thẳng gia tăng giữa Iran và Mỹ sau khi Iran thông báo lần đầu tiên thử nghiệm thanh nhiên liệu hạt nhân. Nhưng ông Josephe Henrotin, Tổng biên tập tạp chí “Quốc phòng & An ninh quốc tế”, đánh giá chương trình hạt nhân của Iran gây lo ngại không những cho Mỹ mà cả đồng minh Ixraen của Mỹ, khiến nước này phải đứng lên tuyến đầu trong cuộc chiến nhằm ngăn chặn Iran sở hữu bom nguyên tử.

Theo báo cáo của cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA), Têhêran thực tế đã đạt đến khả năng chế tạo từ một đến hai quả bom hạt nhân chỉ trong vòng vài tháng nữa. Một trung tâm thử nghiệm ngầm dưới đất có thể đã được xây dựng ở Parchin. Nga và Trung Quốc gây áp lực với IAEA – khi yêu cầu cơ quan này đưa một số bằng chứng (về việc lắp đặt đầu đạn hạt nhân trên tên lửa Shahab-3) vào mục phụ trương chứ không để ở trong báo cáo chính. IAEA, cho đến nay tỏ ra thận trọng, đã chính thức đưa ra lập trường về vấn đề hạt nhân Iran mà nước này vẫn cho là chỉ có tính chất dân sự. ít ngày trước khi báo cáo này được công bố, Ixraen dọa tấn công vào các cơ sở hạt nhân của Iran trong khi Ngoại trưởng Pháp, Alain Juppe, coi phương án cuối cùng này là “hoàn toàn gây mất ổn định”. Chuyên gia Josephe Henrotin đưa ra trên tạp chí “Đại Tây Dương” bốn điểm đáng lưu ý sau.

Thứ nhất, đây không phải là lần đầu tiên Ixraen dọa tấn công Iran vì giả thiết này thường được nêu ra mỗi khi việc gia tăng trừng phạt Iran được đề cập đến. Vấn đề còn lại là phương án tấn công gặp nhiều khó khăn, trước hết là liên quan đến việc lên kế hoạch vì các cuộc tấn công như vậy nếu như có thể thực hiện được về phương diện kỹ thuật thì nay dường như không còn chắc chắn nữa. Chất U235 làm giàu được Iran sử dụng làm cơ sở cho việc nghiên cứu trên các hệ thống cần thiết để chế tạo bom hạt nhân, chắc chắn không còn được để ở Natanz nữa. số cơ sở hạt nhân đã tăng lên nhiều so với trước đây. Lực lượng không quân Ixraen một mình không thể tấn công tất cả các cơ sở đó được (trong khi dường như không nước nào sẵn sàng giúp). Hơn nữa, Têhêran có phương tiện trả đũa cần thiết có khả năng răn đe Ixraen bằng nhiều phương thức tác chiến khác nhau (sử dụng các phong trào Hezbollah và Hamas, đe dọa trực tiếp phong tỏa eo biển Hormuz sau khi lệnh trừng phạt của Mỹ được đưa vào thực hiện…). Thủ tướng Ixraen như vậy sẽ ở trong tình thế chỉ nói để mà nói.

Thứ hai, vấn đề hiệu quả của các biện pháp trừng phạt được đặt ra. Áp lực và trừng phạt từ bên ngoài không thuyết phục được Bắc Triều Tiên ngừng chương trình hạt nhân, lại càng không thuyết phục được Iran, từ đó cho thấy những gì đã được thực hiện về mặt khoa học chính trị cho thấy tính hiệu quả thấp của các biện pháp trừng phạt kinh tế. cấm vận và các áp lực khác cũng không có tác dụng đối với một nước chấp nhận hy sinh để có được khả năng mà họ cho là tối cần thiết để tồn tại. Tóm lại, có thể đánh cược rằng các biện pháp trừng phạt đó là phản tác dụng: nếu cứ nghe các cuộc khẩu chiến hiện nay thì sẽ thấy các biện pháp trừng phạt chỉ là biểu hiện của “phương án chính trị” để đối lập với “phương án quân sự” vì phương án chính trị, theo tuần tự, bao giờ cũng được thực hiện trước phương án quân sự. Dĩ nhiên, điều đó có nghĩa là để cho nước bị đặt trong tầm ngắm có đủ thời gian cần thiết để phát triển chương trình hạt nhân, các phương tiện mang và các cơ sở hạ tầng cần thiết để bảo vệ chúng. Nhưng không thể tấn công một nước chỉ đơn thuần vì cho họ cỏ ý đồ phát triển sức mạnh răn đe hạt nhân (vì điều này vừa trái với luật pháp quốc tế vừa không cho phép tạo ra được tính hợp pháp như dư luận mong muốn). Hơn nữa, sức ép kinh tế và chính trị giúp các nước bị đặt trong tầm ngắm luôn có được lợi thế của nạn nhân – vị thế mà đông đảo dân chúng chấp nhận khi họ sẵn sàng tin vào giả thiết mưu đồ.

Đúng là có thể lấy lý do là các giải pháp kỹ thuật này đã có tác dụng ở Libi. Tuy nhiên, mọi thứ dường như cho thấy bản thân ông Gaddafi không muốn có bom hạt nhân mà chỉ lấy đó làm thứ để đánh đổi. Khi bị cô lập trên trường quốc tế sau các vụ đánh bom chiếc máy bay DC-10 của hãng UTA trên bầu trời Lockerbie và phải chịu lệnh cấm vận, ông nghĩ rằng phát triển một “chương trình” hạt nhân sẽ giúp dỡ bỏ được các biện pháp trừng phạt này. Như vậy, trường hợp Nam Phi cũng là đặc biệt vì nước này đã từ bỏ trên cơ sở quyết tâm chính trị ở trong nước. Từ đó suy ra là phương án duy nhất cho đến nay cho phép “bẻ gẫy” việc thực hiện một chương trình hạt nhân vào mục đích quân sự là các vụ không kích vào các cơ sở hạt nhân chính của một nước vừa bắt đầu đi vào thực hiện chương trình đó – như Irắc năm 1981 và Xyri năm 2007. Không những nước tấn công có thể đưa bằng chứng mà cả chương trình hạt nhân cũng tiến những bước đủ để trở thành mục tiêu và chỉ có triệt hạ mới có thể làm chương trình đó chậm lại đáng kể. Trong hai trường hợp Irắc và Xyri, các nước thường thiên về sở hữu lò phản ứng hạt nhân – dĩ nhiên là bằng plutonium – hơn là, như trường hợp Iran, phát triển khả năng làm giàu, thực tế là rõ ràng nhưng cũng cho phép khẳng định khả năng đó được dùng cho một chương trình dân sự. Thế nhưng, Iran cũng hiểu rằng không thể phát triển được một chương trình như vậy nếu không tìm cách bảo vệ chương trình này. Đó là cả cái được và cái mất của việc nước này gia tăng sức mạnh của hải quân, tên lửa đạn đạo hay trong cuộc chơi liên minh/lệ thuộc của Iran với phong trào Hezbollah – vốn là những phần tử dùng để trả đũa mà cả Irắc năm 1981 lẫn Xyri năm 2007 đều không có được.

Thứ ba, nếu Iran đặc biệt đã chơi tốt cuộc chơi của mình thì chắc chắn nước này cũng phải xem xét lại quyết tâm chế tạo vũ khí hạt nhân của mình. Quyết tâm này đã có từ thời vua Iran, song sau cuộc Chiến tranh vùng Vịnh vào năm 1991, lại trở nên mạnh mẽ hơn khi các nhà nghiên cứu và bộ tham mưu quân sự cũng như chính trị kết luận rằng không thể trực diện đương đầu với sức mạnh của phương Tây. Như vậy, hạt nhân trở thành một giải pháp cho phép đặt nước này vào thế có khả năng răn đe. Qua đó, nhìn nhận Iran như một nước chưa chín về mặt chiến lược, sẵn sàng hy sinh vì vũ khí hạt nhân chỉ vì muốn dứt điểm với Ixraen, là nhãn quan vừa giản đơn vừa sai lầm. Chiến thuật “biển người” trong cuộc Chiến tranh Iran-Irắc (1980-1988), vốn minh chứng cho lập trường của một số nhà phân tích thiên về giả thiết “hy sinh vì hạt nhân”, là kết quả của sự lựa chọn giải pháp quân sự cũng như ý muốn áp đặt đàn áp chính trị ở trong nước nhằm buộc dân chúng phải chấp nhận cách mạng Hồi giáo. Hơn nữa, giả thiết chấp nhận cái chết vì hạt nhân này lại phủ nhận những việc rất thực về bản chất sức mạnh răn đe của Iran, những việc được tiến hành bởi các nhà nghiên cứu và các nhà quân sự trong nước được nói đến trong công trình điều tra của Francois Géré về vấn đề này. Trong tất cả các trường hợp trên, vấn đề là bảo vệ cuộc cách mạng Hồi giáo chứ không phải là hy sinh. Với thời gian, cuộc cách mạng Hồi giáo đó rõ ràng cũng trở nên thực tế hơn lúc ban đầu…

Thứ tư, việc Iran sắp có được sức mạnh răn đe hạt nhân đặt ra một loạt vấn đề. Cả Ixraen và Iran đều có bom nguyên tử nên sẽ không sử dụng bom nguyên tử đế đánh nhau. Nhưng Ixraen vẫn luôn nói họ không phải là nước đầu tiên đưa vũ khí hạt nhân vào Trung Đông. Như vậy, vấn đề chính thức hóa sự tồn tại kho vũ khí hạt nhân của Ixraen (rốt cuộc không ai tin rằng Ixraen không phải là một cường quốc hạt nhân) được đặt ra. Với điều chủ chốt là thế cân xứng, tình thế trong đó hai nước cùng ở trong thế cân bằng khi răn đe lẫn nhau.

Thế cân xứng đó dẫu sao cũng không phải không gây ra vấn đề vì việc Ixraen cố gắng chế tạo vũ khí chống tên lửa đặt ra vấn đề cổ điển về tấm lá chắn và thanh kiếm, trước hết đẩy Iran vào thế khó. Nhưng tài năng chiến lược của Têhêran không phải là đành chấp nhận duy nhất lựa chọn hạt nhân vì họ cũng có thể kích hoạt chiếc “đòn bẩy Hezbollah”, nằm ở ngay cạnh biên giới Ixraen. Nhưng cũng không ai nghĩ rằng Ten Avíp sẽ phá hủy Têhêran chỉ vì một vài quả rốckét bắn vào một số cơ sở của Ixraen… Khi khép mình trong biên giới của chính mình bởi một chiến lũy Maginot công nghệ, Ixraen đã tự đánh mất khả năng tự do xoay xở ở chính chỗ Iran triển khai một “chiến lược tiến lên” thật sự khuếch trương tối đa kha năng đó, trong khi vẫn tự bảo vệ được mình.

Cuộc chiến thực sự đã bắt đầu

Giới quan sát cho rằng Ixraen, nước bị chia rẽ giữa phái ủng hộ hành động quân sự và phái chủ trương kiềm chế, đang đóng kịch vì cuộc chiến chống chương trình hạt nhân của Iran thực sự đã bắt đầu. Tuy không được tuyên bố với đúng nghĩa một cuộc chiến tranh, song hành động chiến tranh xem ra kín đáo hơn, và chắc chắn có sự phối hợp giữa các cơ quan tình báo của phương Tây, Ixraen và lực lượng đối lập ở Iran.

Theo ông Merzak Tigrine, chuyên gia phân tích của tờ “Liberté” (Angiêri), trước hết đó là cuộc chiến tranh thông tin, được tiến hành bởi các cơ quan tình báo quân sự và kinh tế của hai nước. Với sự hỗ trợ của các cơ quan tình báo phương Tây, Ixraen cho rằng từ nay đến hết năm 2012, Iran có thể đạt được khả năng thực sự tiến hành thử hạt nhân, cụ thể là sau khi đưa vào hoạt động nhà máy Bushehr. Sau vụ ám sát một số chuyên gia hạt nhân Iran, vi rút Stuxnet tấn công các máy ly tâm ở Natanz làm giàu urani và hai vụ nổ tại các cơ sở liên quan đến các chương trình nhạy cảm này, mối nghi ngờ đổ dồn vào cơ quan tình báo Mossad của Ixraen.

Một vụ nổ không rõ nguyên nhân ngày 12/11/2011 tại một căn cứ quân sự gần Têhêran đã giết chết tướng Hassan Tehrani Moghadam, một trong những nhân vật chủ chốt của chương trình tên lửa đạn đạo. Căn cứ này được dùng làm nơi thử nghiệm và phát triển một loại nhiên liệu rắn tiên tiến dùng cho tên lửa. Các hình ảnh được một nhóm nghiên cứu có trụ sở tại Oasinhtơn công bố, cho thấy từng mảng tường của căn cứ này bị phá trụi trong vụ nổ.

Têhêran cho đó là một vụ tai nạn, song nhiều nhà phân tích cho đây có thể là kết quả một chiến dịch phá hoại của Mỹ hoặc Ixraen. Có người nói đến mối liên hệ giữa vụ nổ và chiếc máy bay không người lái tàng hình của Mỹ nằm trong tay Têhêran, cho rằng ở đây có “nỗ lực giám sát” các cơ sở vũ khí bị nghi ngờ của Iran. Một trong nhiều luận thuyết liên quan đến vụ nổ trên cho rằng căn cứ này có thể bị tấn công bằng một loại vũ khí có thể được phóng từ máy bay tàng hình, từ đó gây ra vụ nổ dữ dội.

Đây không phải là vụ phá hoại duy nhất không giải thích được. Ngày 28/11/2011, một vụ nổ khác xảy ra gần thành phố Ispahan. Têhêran phủ nhận tin nói vụ nổ xảy ra tại nhà máy làm giàu urani nằm gần thành phố này. Tuy nhiên, một số hình ảnh vệ tinh cho thấy có khói và cơ sở này bị phá hủy. Một số quan chức tình báo Iran nói chắc chắn một vụ nổ xảy ra ở đây.

Cùng ngày hôm đó, Bộ trưởng Tình báo Ixraen, Dan Meridor, tuyên bố với báo chí rằng có những nước áp đặt trừng phạt kinh tế, song cũng có những nước hành động bằng các phương thức khác để chống lại mối đe dọa hạt nhân Iran. Các vụ nổ nói trên tiếp theo vụ ám sát hai nhà khoa học hạt nhân lỗi lạc nhất của Iran cùng một vụ khác không thành hồi năm ngoái, được cho là tác phẩm của Mossad, cơ quan tình báo của Ixraen nổi tiếng với các hành động đó.

Đối với nhiều cựu quan chức tình báo Mỹ và chuyên gia về Iran, vụ nổ ngày 12/11/2011 nằm trong khuôn khổ những “nỗ lực bí mật của Mỹ, Ixraen và một số nước khác nhằm loại bỏ chương trình hạt nhân và tên lửa đạn đạo cửa Iran”. Nhà phân tích Patrick Clawson thuộc Viện Chính sách Cận Đông Oasinhtơn, không loại trừ khả năng đang diễn ra một chiến dịch ám sát và chiến tranh mạng cũng như một chiến dịch phá hoại nửa kín nửa hở.

Tuy nhiên, ngoài giả thiết theo đó các cơ quan tình báo nước ngoài lên kế hoạch, chỉ huy và thực hiện các chiến dịch bí mật, kiểu hành động phá hoại trên cần đạt đến một mức độ tinh vi nhất định, có nguồn tài chính và công nghệ, nhân viên tình báo, đồng thời ít có khả năng các chiến dịch này thành công mà không có sự hỗ trợ từ bên trong, nghĩa là một số cá nhân hay nhóm sẵn sàng phá hoại chế độ Têhêran.

Đối với chuyên gia phân tích Jacques Bénillouche, sau các vụ nổ nói trên, trong đó có vụ chỉ cách Têhêran 46 km, hướng có khả năng nhất, theo các nhà điều tra Iran, có thể là rất nguy hiểm đối với chế độ Têhêran, dường như có liên quan đến một hay nhiều nhân viên CIA hay Mossad trà trộn trong số các kỹ thuật viên để đặt lệnh gây nổ. Quan hệ giữa Mỹ vả Iran, vốn đã xung khắc, nay có nguy cơ xấu thêm với cuộc đấu liên quan đến chiếc máy bay không người lái tàng hình nằm trong tay Iran từ đầu tháng 11/2011. Mỹ đề nghị Iran trả lại, Iran muốn giữ.

Việc Mỹ sử dụng máy bay không người lái tàng hình ở Apganixtan bị giới quan sát nghi ngờ vì Taliban và các phong trào nổi dậy khác không có công nghệ rađa. Điều này càng làm tăng những lời bàn tán theo đó Ápganixtan chỉ đơn thuần được dùng làm căn cứ cho máy bay không người lái thực hiện các chuyến bay thám thính ở Iran và Pakixtan.

Phân tích trên tạp chí “Mondialisation”, chuyên gia Oliver Campbell dẫn ý kiến của một nhóm chuyên gia gần gũi với giới quân sự và tình báo Mỹ, cho rằng câu chuyện chính thức về chiếc máy bay không người lái lạc vào không phận Iran là “đáng ngờ” và khẳng định Mỹ tiến hành các chiến dịch thu thập tình báo ở Iran từ nhiều năm nay. Nhóm này bày tỏ mối lo ngại theo đó Iran có thể đã có khả năng phát hiện và bắn hạ máy bay không

người lái tàng hình.

Từ lâu Mỹ tiến hành một chiến dịch RSR (tình báo, giám sát và do thám) rộng lớn ở Iran, đặc biệt để chụp ảnh các cơ sở hạt nhân, các đơn vị tên lửa đạn đạo và nỗ lực phát triển tên lửa, cũng như mạng lưới phòng không và trung tâm chỉ huy và kiểm soát của nước này. Ảnh chụp những chiếc RQ-170 đậu tại một căn cứ ở Kandahar (Ápganixtan) cho thấy chiếc máy bay này chắc chắn đã được sử đụng vào các nỗ lực này từ nhiều năm nay.

Danh sách các mục tiêu tình báo ở Iran cho thấy có sự chuẩn bị kỹ càng của Lầu Năm Góc và CIA để tiến hành chiến dịch chống các cơ sở hạt nhân của Iran. Trong trường hợp có không kích, các chiến dịch này sẽ xác định các mục tiêu phòng không và trung tâm chỉ huy quân sự. Chính quyền Obama tiếp tục nói rằng mọi giải pháp đều “nằm trên bàn”, có nghĩa là các cuộc không kích thầm lặng và chiến tranh.

“Chiến dịch RSR rộng lớn” đó rất có thể nhằm mục đích trước mắt là hỗ trợ công tác chuẩn bị cho cái có thể là một cuộc chiến tranh của Ixraen và Mỹ chống chương trình hạt nhân và tên lửa đạn đạo Iran.

Mạng Debka của Ixraen chuyên về tình báo cho biết Tổng thống Mỹ Barack Obama, đã “bí mật ra lệnh cho không quân, hải quân và lính thủy đánh bộ Mỹ chuyển một số lượng lớn quân đến hai hòn đảo chiến lược Socotra nằm trong Đại Tây Dương và Masirah, một hòn đảo của Ôman nằm ở lối ra vào phía Nam của eo biển Hormuz”. Sau khi đưa quân bằng máy bay từ căn cứ hải quân Diego Garcia ở bên cạnh đến các hòn đảo này, vào trung tuần tháng 2, Oasinhtơn hiện có khoảng 100.000 quân tại đây và lực lượng này đã sẵn sàng cho mọi tình huống. Người ta nói rằng đây là cuộc tập trung quân lớn nhất của cường quốc Mỷ trong khu vực kể từ sau cuộc xâm lược Irắc năm 2003, khi 100.000 quân được đưa đến Côoét trước khi nổ ra chiến tranh. Việc tập trung quân này diễn ra cùng lúc với các chiến dịch do thám, gây mất ổn định và ám sát thường được thực hiện bởi tổ chức Djound Allah, được cho là có mối liên hệ với các cơ quan tình báo nước ngoài.

Đầu tháng 3 tới, ba nhóm tàu tấn công với nòng cốt là các tàu sân bay của Mỹ cùng các tàu sân bay Charles de Gaulle của Pháp và Enterprise của Anh theo kế hoạch sẽ đến vịnh Pécxích và biển Ôman. Lực lượng đặc biệt, không quân và hải quân của liên quân cũng đã đến Arập Xêút và Các tiểu vương quốc Arập thống nhất. Lực lượng tác chiến hùng hậu này, chủ yếu là của Mỹ cộng với quân của Anh và Pháp, được quân đội Ixraen hỗ trợ với việc triển khai tàu ngầm trong khu vực từ nhiều tháng nay. Nhân viên tình báo của Mossad đang hoạt động trên thực địa. Các nhóm bán vũ trang bí mật đã được đưa vào Iran.

Arập Xêút cũng triển khai quân ở các vùng sản xuất dầu mỏ ở phía Đông vịnh Pécxích. Quân đội các nước Arập ở vùng Vịnh, được trang bị mạnh, nhưng trình độ tác chiến còn hạn chế, có thể sẽ được sử dụng để hỗ trợ hậu cần và dịch vụ cho lực lượng tác chiến triển khai ở vùng Vịnh và biển Đỏ.

Lực lượng đặc biệt Mỹ và đồng minh cũng như nhân viên tình báo hiện đang hoạt động trên lãnh thổ Iran. Máy bay tàng hình quân sự của Mỹ được sử dụng trong hoạt động do thám và gián điệp. Hơn nữa, quân đội được triển khai với số lượng lớn tại Trung Đông, chưa kể việc triển khai quân đồng minh rút từ Ápganixtan và Irắc về. Khoảng 9.000 lính Mỹ đã được đưa đến Ixraen để thử nghiệm nhiều hệ thống phòng không, đặc biệt là hệ thống “Arrow” được phát triển với sự giúp đỡ của Mỹ nhằm đánh chặn tên lứa của Iran, số lính dự bị được triển khai ở Trung Đông cũng tăng đáng kể. Một số quân nhân dự bị thuộc Không quân Mỹ đang có mặt tại một số căn cứ quân sự ở Tây Nam Á (vịnh Pécxíclì).

Nòng cốt của lực lượng liên quân lần này chủ yếu không phải của Pháp, Anh hay Italia, mà được cho là của Thổ Nhĩ Kỳ, nước láng giềng mới đây còn giữ mối quan hệ hữu nghị với Xyri. Một quan chức cao cấp Nga cho biết Thổ Nhĩ Kỳ kình địch với Iran và có tham vọng lớn. Theo ông, Oasinhtơn và Ancara đang cùng nhau lên kế hoạch liên quan đến một số vùng cấm bay, nơi có thể thành lập và tập trung các đơn vị quân vũ trang

của lực lượng nổi dậy.

Mới đây, Tổng thống Obama đã gặp riêng ông Ehud Barak, Bộ trưởng Quốc phòng Ixraen, tại Oasinhtơn. Nhà phân tích chính trị Amir Oren cho rằng không nên đánh giá thấp cuộc gặp này vì nó diễn ra vào thời điểm thích họp với nội dung có thể tập trung vào vấn đề tấn công của Mỹ và Ixraen chống Iran. Ông mô tả cuộc họp này là “đèn xanh’’ để Ixraen tiến hành chiến tranh chống Iran.

Trong lúc đó, Oasinhtơn, Luân Đôn, Brúcxen và Ten Avíp tiên hành các hoạt động gây mất ổn định đặc biệt nhằm bóp nghẹt Iran về phương diện ngoại giao, kinh tế và tài chính. Chuyên gia Olivier Campbell cho rằng công tác chuẩn bị cho một cuộc chiến đang đi vào giai đoạn tích cực và một cuộc chiến tranh không tuyên bố đã thực sự bắt đầu.

Ngòi n chiến tranh thế gii th ba chăng?

Sau khi Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) đầu tháng 11/2011 công bố báo cáo về chương trình hạt nhân của Iran, nhiều người cho đó là do Mỹ yêu cầu để có lý do can thiệp vào Iran. Nga và Trung Quốc công khai chống lại giả thiết này. Liệu có thể nghĩ rằng vấn đề Iran có thể trở thành yếu tố phát động chiến tranh thế giới lần thứ ba không? Ông Bernard Hourcade, Giám đổc nghiên cứu thuộc Trung tâm nghiên cứu khoa học quốc gia Pháp (CNRS), đồng thời là thành viên nhóm nghiên cứu “Thế giới Iran” và từng là Giám đốc Viện nghiên cứu về Iran từ 1978 đến 1993, trả lời phỏng vấn tạp chí “Đại Tây Dương” về vấn đề này như sau.

Hỏi: Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế đã công bố báo cáo về chương trình hạt nhân Iran. Liệu bản báo cáo đó có cung cấp cho Mỹ cái để minh chứng cho một cuộc tấn công vào Iran không?

Trả lời: Cuộc khủng hoảng hạt nhân Iran, cho đù là cực kỳ nghiêm trọng và nguy hiểm, song bất luận trong trường hợp nào cũng không phải là nguyên nhân dẫn đến việc phát động một cuộc xung đột, thậm chí trong toàn khu vực. Cách đây một năm, trước khi nổ ra “Mùa Xuân Arập”, quả bom nguyên tử Iran chắc đã được thả xuống Ten Avíp rồi. Tất cả các chuyên mục của tất cả các tờ báo đều thông báo thảm họa đã đến sát nút rồi. Rồi “Mùa Xuân Arập” tràn đến… và thảm họa đó không còn cấp bách như vậy nữa. Nếu nghiêm trọng đến như vậy, vấn đề hạt nhân Iran đã phải được nói đến nhiều trong những tháng gần đây. Nhóm G20 trong thời gian qua đã cho thấy chiến tranh thế giới thứ ba có thể nổ ra từ quần đao Caimans hơn là từ Iran, vì các thiên đường thuế có thể gây ra những đối nghịch rất rõ rệt giữa Bắc và Nam.

Hỏi: Iran tố cáo IAEA bị Mỹ sử dụng như một công cụ. Ông nghĩ thế nào về điều này?

Trả lời: Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế có thể ít thân thiện với Iran hơn so với dưới thời ông el Barađei. Nhưng cho dù tất cả đều tìm cách sử dụng thể chế này như một công cụ, thì tính độc lập của cơ quan này, theo tôi, là không thể bị xem xét lại. Thậm chí cũng không nên nói là Mỳ có điều kiện thích hợp nhất để sử dụng IAEA như một công cụ.

Hỏi: Ixraen đứng ở tuyến đầu trong chiến dịch chống chương trình hạt nhân của Iran. Một cuộc can thiệp có thể có chống Iran liệu có nhận được sự đồng thuận của toàn dân Ixraen không?

Trả lời: Đối với người Ixraen, vấn đề Iran là một vấn đề có thể được đặt ngang hàng với vấn đề Palextin Ngay ở Ixraen cũng có một cuộc tranh luận sôi nổi về vấn đề này. Các cựu Giám đốc Cơ quan tình báo Mossad và một số cựu tướng lĩnh Ixraen cũng từng tuyên bố rằng một cuộc tấn công chống Iran sẽ là hành động tự vẫn. vấn đề Palextin, trong đó Iran tham gia kể từ khi trở thành nước Cộng hòa Hồi giáo, nhận được sự đồng thuận của cả thế giới Hồi giáo. Điều đó thể hiện rõ ở Tuynidi, nơi các nhà lãnh đạo mới khẳng định rằng mối quan hệ với Ixraen phải được xem xét lại vì Ixraen là một Nhà nước bất hợp pháp. Đây chỉ là sự lặp lại dư luận của dân chúng. Nói cách khác, tấn công Iran vào lúc này có thể sẽ gây ra một làn sóng phản đối trong cả thế giới Arập. Một hiệu ứng đôminô rất sâu rộng có thể sẽ khiến chính phủ các nước, cụ thể là Ai Cập, phải chạy theo một phong trào của dân chúng có sự đồng thuận cao.

Đối với Ixraen, vấn đề bây giờ là duy trì sức ép đối với Iran và nói với các nước “lớn”, những nước với bất kỳ giá nào cũng không muốn có một cuộc xung đột vũ trang trong khu vực, phải làm một điều gì đó và áp dụng biện pháp trừng phạt chống Iran. Nói cách khác, ý nói ở đây là: “Nếu các ngài không làm gì thì chúng tôi sẽ làm điều gì đó. Đừng để chúng tôi làm gì, nếu không muốn chúng tôi gây ra điều bất hạnh.”

Hỏi: Mỹ có thể cho phép tấn công Iran không?

Trả lời: Cho dù ở Mỹ, muốn thắng cử phải thiên về Ixraen hơn cả người Ixraen, song gây ra một cuộc xung đột ở khu vực Trung Đông trong lúc Tổng thống Barack Omaba đã hứa rút lính Mỹ khỏi Ápganixtan, có thể sẽ là tham họa. Đối với ông, làm như vậy không phải là tự bắn yào chân mình nữa, mà là tự bắn vào đầu mình. Điều quan trọng đối với Mỹ là phải nói rằng Iran phải được kiểm soát, phải bị trừng phạt… Các biện pháp trừng phạt là một bài học để làm yên lòng những người thích chiến tranh chỉ muốn tiến hành một cuộc can thiệp bằng quân sự.

Hỏi: Nga và Trung Quốc luôn tỏ ra nghi ngại về một cuộc can thiệp vào Iran. Liệu đó có phải chỉ là cách để một lần nữa chống lại Mỹ không?

Trả lời: Nga biết rằng Iran là một cường quốc. Họ nghĩ rằng Iran sẽ phải có chỗ đứng trong Nhóm G20, nhờ dân số, dầu mỏ, năng lực công nghiệp và sức mạnh trong khu vực của mình. Họ biết rất rõ rằng đầu tư thực sự cần làm ở đây là tìm biện pháp để Iran thoát ra được khỏi tình thế khó khăn. Tất cả đều cảm thấy rõ rằng với cuộc bầu cử ở Mỹ và Iran, quân bài lại sắp được chia một lần nữa. Phải tìm được lối thoát cho cuộc khủng hoảng Iran. Để làm được điều này, cán cân lực lượng phải chắc chắn và Iran phải tìm được chỗ đứng trong cộng đồng các dân tộc, kể cả với điều kiện cực kỳ khắt khe.

Đối với Nga, vấn đề ở đây mang ý nghĩa địa chính trị to lớn, nhưng cũng có cả chuyện “làm ăn” nữa Iran là một đối tác thương mại quan trọng. Có hàng tỷ đôla đầu tư tiềm tàng có thể rót được vào nước này. Kiểm soát các nước cộng hòa ở phía Nam nước Nga cũng là một cuộc chơi. Điều quan trọng đối với Nga là Iran phải là một nước đồng minh và yên bình.

Đối với Trung Quốc, Iran là một trạm trung chuyển tuyệt vời để bước chân vào khu vực Trung Đông. Hiện nay, vấn đề trước hết là làm ăn, nhưng cũng có thể rất nhanh chuyển thành vấn đề chính trị.

Hỏi: Tổng thống Iran, Mahmud Admadinejad, đã gửi một thông điệp rõ ràng đến Mỹ, theo đó họ có khả năng đương đầu với Mỹ trong trường hợp xảy ra tấn công quân sự. Liệu như vậy có phải là đổ thêm dầu vào lửa không?

Trả lời: Bạn có nghĩ rằng một vị tổng thống, dù người đó là ai, sẽ không đáp trả lại khi một Nhà nước láng giềng thông báo họ sẵn sàng ném bom nước mình hay không? Tổng thống Ahmadinejad đã đáp lại một cách lôgích rằng nếu bị tấn công, ông ta sẽ đánh trả. Đó là điều sơ đẳng nhất đối với bất kỳ một vị tổng thống nào biết tự trọng và không muốn bị mất mặt trước dân tộc mình. Hơn nữa, Tổng thống Ahmadinajad biết rất rõ rằng một cuộc chiến tranh sẽ là rất tai hại đối với nước Mỹ, do đó ông có thể cho phép mình nói những câu như vậy.

Mỹ có thể áp dụng kịch bản Nam Tư

Một số đơn vị của Hải quân Mỹ đang tập trung ở gần bờ biển Iran và từ tháng 11/2011 có nhiều tin nói về một chiến dịch quân sự nhằm vào cơ sở hạ tầng hạt nhân của Iran. Điểm chung và sự khác biệt giữa cuộc chiến tranh có thể xảy ra này và các chiến dịch đã diễn ra ở Irắc và Nam Tư là gì? Mục đích của các chiến dịch này là như thế nào và hậu quả sẽ ra sao? Nhà phân tích Konstantin Bogdanov đưa ra trên tạp chí “Mondialisation” một số lập luận và phân tích có thể soi sáng thêm các vấn đề này.

Nếu một chiến dịch như vậy được tiến hành, nước tấn công sẽ có ý định tránh tối đa va chạm bằng cách sử dụng không kích và tên lửa hành trình, dựa vào thông tin có được nhờ các phương tiện thu thập tình báo hiệu quả và sự vượt trội nói chung về phương thức kiếm soát liên quân trên chiến trường ngoại biên.

Các nước đồng minh chắc chắn sẽ không tung ra chiến dịch trên bộ. Mỹ không có đủ lực lượng, cũng không nhận được sự ủng hộ về chính trị của dân chúng ở trong nước để làm việc đó. Iran là một đối thủ ngoan cố và sẽ khó đánh thắng được kẻ thù đó trên bộ (so với Irắc năm 1991 hay năm 1993). Chỉ có một nhà chính trị muôn tự sát – nhưng Tổng thống Mỹ Barack Obama, lại không phải là người như vậy – mới có ý định tổ chức đưa về nước liên tục số quan tài của lính Mỹ chết trước khi diễn ra cuộc bầu cử tổng thống vào tháng 11 tới.

Đó là lý do giải thích tại sao sẽ không diễn ra một chiến dịch quân sự trên bộ chống Iran. Trường hợp ngoại lệ duy nhất có thể là tung biệt kích vào tiến hành nhiệm vụ trinh sát sâu trong lãnh thổ nước này để đánh dấu các cơ sở chiến lược cho không quân ném bom và tiến hành các chiến dịch phá hoại.

Trên thực tế, tất cả sức nặng của chiến dịch sẽ dựa vào không quân: dưới hình thức một cuộc chiến bằng không quân theo nguyên lý đánh rồi rút. Sau chiến dịch “rất tinh tế” của các đồng minh Anh và Pháp ở Libi, Mỹ có thể muốn cho thế giới thấy họ đã học được những gì từ sau cuộc chiến tranh Irắc bắt đầu từ năm 2003.

Thời đó, không quân Mỹ đã bắt đầu được trang bị vũ khí do vệ tinh dẫn đường (JDAM). Đây thực sự là một phương tiện không tốn kém cho phép biến loại bom cổ điển thả từ máy bay thành một thứ vũ khí có độ chính xác cao. Và cũng vào thời kỳ đó họ đã bắt đầu chuyển sang chế tạo các thiết bị dẫn đường đồng bộ, đánh dấu mục tiêu và trinh sát thực địa. Máy bay không người lái từ đó cũng bắt đầu đóng vai trò quan trọng.

Chiến dịch quân sự có khả năng diễn ra ở Iran có thể sẽ giống như chiến dịch do NATO tiến hành ở Nam Tư vào mùa Xuân năm 1999. Các cuộc không kích từ năm 1993 đến năm 1998 ở Irắc là rất hạn chế và phần lớn là các chiến dịch tiêu trừ. Các trận không kích chớp nhoáng trong các năm 1991 và 1993 chủ yếu để phục vụ các chiến dịch trên bộ diễn ra ngay sau đó.

Tuy nhiên, không giống như ở Nam Tư – nước lúc đó cần phải đánh gục về phương diện chính trị, trong trường hợp Iran hiện nay, cần phải giải quyết một số vấn đề quân sự cụ thể nhằm phá hủy tiềm năng quân sự và công nghiệp của nước này. Iran sẽ không phất cờ trắng sau một vài cú đòn đau mà trái lại, sẽ trở nên hung tợn hơn.

Theo kinh nghiệm có được từ các chiến dịch không kích ở Nam Tư và Irắc, phương tiện phòng không, sân bay và căn cứ tên lửa đạn đạo sẽ là những mục tiêu hàng đầu. Hạm đội tàu chiến của Iran và số tên lửa chống hạm bố trí dọc bờ biến sẽ là mục tiêu đầu tiên bị không kích. Sau đó, cuộc tấn công sẽ tập trung vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ và năng lượng cốt tủy đặc biệt là các nhà máy sản xuất nhiên liệu, được coi là mục tiêu cơ bản. Iran là nước xuất khẩu dầu mỏ, nhưng trong nhiều năm thiếu hụt nhiên liệu nghiêm trọng vì 45% nhu cầu nhiên liệu trong nước phải nhập từ các nước láng giềng. Nỗ lực khắc phục tình trạng này trong thời kỳ 2009-2010 giúp nước này sản xuất được một số chế phẩm dầu mỏ với khối lượng đủ để đáp ứng nhu cầu tiêu thụ trong nước được quy định chặt chẽ. Tuy nhiên, sự yếu kém của ngành công nghiệp hóa dầu vẫn là yếu tố cản trở tăng trưởng kinh tế của Iran.

Hạ tầng thuộc chương trình hạt nhân Iran là mục tiêu trọng tâm trong số các mục tiêu trên và sẽ bị đánh phá quyết liệt, nhưng không nhất thiết ngay trong đợt không kích đầu tiên. Như vậy, cơ sở Natanz và lò phản ứng chưa hoàn thành ở Arak có thể bị ném bom thông minh. Nhà máy điện nguyên tử Bushehr ít có khả năng bị tấn công trực tiếp mặc dù có thể giả thiết rằng triệt phá nguồn nhiên liệu cung ứng sẽ khiến nhà máy này ngừng hoạt động.

Nhưng mục tiêu tối thượng lại nằm ngầm dưới đất, gần thành phố Qom. Đó là cơ sở làm giàu Fordo, một công trình quy mô đồ sộ nằm sâu trong lòng đất, được khởi công xây dựng từ năm 2007 và khánh thành năm 2011. Hiện nay, mọi công đoạn sản xuất urani làm giàu 19,75% của Iran đã được chuyển đến Fordo. Trước đây, công việc này được tiến hành ở Natanz, nhưng các nhà lãnh đạo Iran cho rằng cơ sở này không đảm bảo an toàn nếu bị không kích, trong khi cơ sở ngầm ở Fordo bảo đảm hơn nhiều.

Ixraen thường than phiền với Oasinhtơn về việc thiếu tên lửa không đối đất, có thể phá hủy các mục tiêu nằm sâu dưới đất, qua đó công khai ám chỉ có thể sử đụng loại vũ khí này để tấn công Iran. Mỹ có cả một loạt vũ khí được thiết kế vào mục đích đó. Kinh khủng nhất trong sô đó là GBU-57 MOP, một loại bom xuyên phá hầm ngầm nặng 13,6 tấn được chở bằng máy bay ném bom hạng nặng B-52 và máy bay tàng hình B-2. Theo một số nguồn tin mở, bom GBU-57 có khả năng khoan sâu tới 60 mét. Loại bom này có thể xuyên tới 40 mét dưới lòng đất hoặc nông hơn nếu gặp đá rắn. Theo một số nghiên cứu của chuyên gia Mỹ, nhà máy ở Fordo có thể nằm ở độ sâu 80 mét, thậm chí sâu hơn.

Kể cả những người ủng hộ không kích cũng tỏ ra nghi ngờ mức độ thành công của loại bom này. Người ta đưa ra các khái niệm không kích khác nhau vào cùng một nơi nhờ xác định chính xác mục tiêu, nhưng tất cả đều gặp phải cùng một vấn đề: đó là không ai biết cấu trúc bên trong của cơ sở Fordo là như thế nào.

Không kích ồ ạt cơ sở Fordo có thể chặn được các lối ra của cơ sở này, phá hủy các hệ thống cung cấp điện và hạ tầng giao thông ở xung quanh. Muốn vậy phải dùng vũ khí có độ chính xác cao như JDAM và tên lửa hành trình Tomahawk vốn là thứ vũ khí truyền thống của loại hình chiến tranh này. Tuy nhiên, năng lực sản xuất sẽ không bị ảnh hưởng trực tiếp. Để đạt kết quả mỹ mãn hơn, cần có được may mắn khác thường, hoặc sử dụng vũ khí hạt nhân chiến thuật (TNW), hoặc đưa được biệt kích vào bên trong.

May mắn là một yếu tố không thể lường trước được và rối rắm. Sử dụng vũ khí TNW có thể giải quyết được vấn đề cơ sở Fordo, nhưng lại gây ra nhiều phức tạp (về phương diện kỹ thuật cũng như về cấp độ “chiến lược tổng thể”).

Biệt kích và thành công của họ cũng là một dấu hiệu nhìn chung là rối rắm: không biết chiến dịch sẽ thành công hay thất bại và trong mọi trường hợp, quân tinh nhuệ cũng cần có phương tiện chiến đấu thích hợp cho một chiến dịch phá hoại có thể thực hiện được. Điều duy nhất được nghĩ đến trong số các phương tiện ít nhiều có bảo đảm là vũ khí hạt nhân xách tay, nhưng điều đó một lần nữa lại đưa chúng ta trở lại câu chuyện về những cây nến.

Tình thế lúc này đúng là kỳ lạ. Chiến dịch trên bộ chống Iran là không thể, còn chiếm đóng nước này lại là chuyện viễn tưởng. Không kích ồ ạt có khả năng triệt phá tiềm năng công nghiệp của cường quôc Ba Tư, này nhưng có thể là không đủ để giải quyết vĩnh viễn vấn đề hạt nhân Iran.

Một chiến dịch không kích quy mô lớn chống Iran có thể sẽ làm chậm lại vài năm chương trình hạt nhân của nước này. Theo nghĩa đó, một chiến dịch tiềm tàng có khả năng được coi là thành công. Tuy nhiên, khó có thể đánh giá hậu quả có thể xảy ra từ một cuộc can thiệp bằng vũ lực như vậy vào công việc nội bộ của một nước thủ lĩnh khu vực.

Việc Mỹ sử dụng Hạm đội V để tấn công Iran sẽ. đẩy toàn khu vực vào một cuộc chiến tranh. Iran sẽ không chịu ngồi khoanh tay và không ngần ngại đánh trả cũng như tấn công các lợi ích của Mỹ ở khắp nơi. Nhiều điều bất ngờ sẽ xảy ra, kể cả một cuộc đối đầu quân sự kể từ 20 năm trở lại đây. Hơn nữa, Iran có phương tiện để tự vệ.

Iran không giống như Ápganixtan hay Irắc. Irắc có một kho vũ khí được mua từ châu Âu và Mỹ. Trong một khoảng thời gian rất ngắn, chỉ chừng hai tiếng đồng hồ, tất cả máy móc và phương tiện điện tử của nước này bị phá hoại. Trong khi đó Iran có vũ khí của riêng mình, được sản xuất ở trong nước, trong đó loại tên lửa Shahab-3 không bị các phương tiện điện tử chi phối. Iran có nhiều giải pháp, kể cả vị trí địa lý và ảnh hưởng trong khu vực.

Tình hình đó chắc chắn sẽ dẫn đến hậu quả rất tiêu cực. Vùng Trung Đông vốn không ổn định do đang bị làn gió “Mùa Xuân Arập” tràn qua, có thể sẽ phải gánh chịu một tổn thất làm cho con tàu bị lật nghiêng. Các phần tử Hồi giáo cực đoan lúc đó sẽ quét sạch các Nhà nước quân chủ bảo thủ ở vùng Vịnh như những lâu đài cát (vì các nước này có lập trường thân Mỹ), cũng như các nước thế tục cuối cùng ở Trung Đông (Xyri, Gioócđani, Côoét) và các chính phủ chuyển tiếp còn yếu thuộc các liên quân cách mạng (Ai Cập, Yemen).

Tình hình bùng nổ như vậy ở một khu vực có thể được gọi đúng tên là điểm yếu của thế giới, liệu có xứng với cái giá phải trả để làm chậm lại 5-6 năm chương trình hạt nhân của Iran không? Mỹ có rất ít cơ may để thắng Iran, nhưng phá hoại một cách vụng về nhiều thập kỷ thực hiện chính sách của chính mình ở khu vực này là việc dễ thực hiện hơn nhiều trong điều kiện này.

(còn tiếp)

About these ads

3 phản hồi to “760. XUNG QUANH CUỘC KHỦNG HOẢNG HẠT NHÂN IRAN (Phần 2)”

  1. [...] 760. XUNG QUANH CUỘC KHỦNG HOẢNG HẠT NHÂN IRAN (Phần 2) [...]

  2. Phó Nháy said

    Iran và Ixraen chuẩn bị giao chiến. Vậy thì VN phải hết sức tỉnh táo và sẵn sàng chiến đấu với bọn Tàu cộng bành trướng. Bọn Tàu sẽ nhân cơ hội thế giới mất cảnh giác, chúi mũi vào hai nước Trung Đông giao chiến mà tiến hành xâm lược đảo biển của ta đó. Nếu ta cũng chỉ biết quan tâm 2 nước này là nguy to. Đây là lúc phải tăng cường cảnh giác nhất, cả trên đất liền lẫn biển đảo, cả trong các dự án có bọn Tàu công nhân… Các nhà máy nhiệt điện do bọn này xây dựng phải rà soát, kiểm tra thật tỉ mỉ, chu đáo, nếu không, lúc chúng nổ súng là ta nguy ngay. Biên giới phải đi kiểm tra xem chúng có cất giấu vũ khí ở những chỗ chúng thuê không (chỗ đất rừng đầu nguồn). Bài học về những bãi tha ma, những hang sâu giấu vũ khí khi chúng sang “viện trợ Việt Nam” vẫn còn đó. Hãy cảnh giác với bọn Tàu xảo quyệt và tàn bạo, vô nhân tính !

  3. [...] 760. XUNG QUANH CUỘC KHỦNG HOẢNG HẠT NHÂN IRAN (Phần 2) -Posted by basamnews on 24/02/2012 [...]

Gửi phản hồi

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: